عمل برداشت لوزه چیست؟
لوزه برداری (Tonsillectomy) یک عمل جراحی برای برداشتن لوزه هاست. بیشتر کودکان به دلیل عفونتهای مکرر گلو یا خرخر شدید، لوزههایشان برداشته میشود. اما بزرگسالان نیز ممکن است به این جراحی نیاز پیدا کنند. روش جراحی در کودکان و بزرگسالان مشابه است، اما روند بهبودی و خطرات آن در بزرگسالان میتواند متفاوت باشد.
چرا لوزهها برداشته میشوند؟
لوزهها دو توده بیضیشکل در پشت گلو هستند که بخشی از سیستم ایمنی بدن محسوب میشوند. آنها باکتریها و ویروسهایی را که از طریق دهان و بینی وارد بدن میشوند، به دام میاندازند. با این حال، گاهی لوزهها خودشان دچار التهاب یا عفونت میشوند و مشکلاتی مانند گلودردهای مکرر، تنفس سخت یا خرخر ایجاد میکنند.
دلایل شایع لوزهبرداری در بزرگسالان شامل:
- عفونت مزمن گلو: شایعترین دلیل جراحی. معمولاً بیمار چندین بار در طول ۱ تا ۳ سال دچار گلودرد شده یا بیش از ۳ ماه به عفونت لوزه دچار بوده است.
- آپنه انسدادی خواب: بزرگی لوزهها میتواند راه هوایی را مسدود کند و باعث توقف تنفس هنگام خواب شود.
- آبسه لوزه: تجمع چرک و عفونت اطراف لوزه که میتواند بوی بد دهان ایجاد کند. هرچند با آنتیبیوتیک درمان میشود، اما احتمال عود وجود دارد.
- خونریزی: در موارد نادر، رگهای اطراف لوزه ممکن است دچار خونریزی شوند که جراحی میتواند جلوی آن را بگیرد.
- سرطان: وجود تومور در یک یا هر دو لوزه.
طبق تحقیقات، زنان بیشتر از مردان احتمال دارد لوزهبرداری انجام دهند؛ یک مطالعه نشان داده که احتمال این عمل در زنان دو برابر مردان است.
آمادگی قبل از جراحی
پزشک پیش از عمل درباره داروها، ویتامینها یا گیاهان دارویی که مصرف میکنید سوال میپرسد. بعضی داروها مثل آسپرین، جینکو بیلوبا و علف چای باید دو هفته قبل از جراحی قطع شوند. همچنین سابقه حساسیت دارویی، مشکلات انعقادی و واکنش به بیهوشی بررسی میشود. در برخی موارد، آزمایش خون یا تست خواب (در مبتلایان به آپنه خواب) لازم است.
از نیمهشب قبل از عمل نباید چیزی بخورید. فقط مایعات مجاز با نظر پزشک مجاز هستند.
روش جراحی لوزه در بزرگسالان
جراحی تحت بیهوشی عمومی انجام میشود. جراح ممکن است از روشهای مختلفی استفاده کند:
- اسکالپل سنتی (برداشتن مستقیم لوزه).
- اسکالپل اولتراسونیک (Harmonic) (با لرزش فراصوت و کنترل خونریزی).
- الکتروکوتر (سوزاندن دقیق با جریان الکتریکی).
- کوبلیشن (Coblation) (امواج رادیوفرکانس و محلول نمکی با دمای پایینتر).
- اسنر (Snare) (ابزار حلقوی نازک برای قطع خونریزی).
مدت زمان عمل معمولاً ۳۰ تا ۴۵ دقیقه است و اغلب همان روز مرخص میشوید مگر در صورت عارضه یا شرایط خاص پزشکی.
مراقبتهای پس از جراحی
بعد از عمل ممکن است علائمی مانند درد گلو و گوش، بوی بد دهان، تب خفیف، تهوع، ورم گلو و تغییر موقت صدا تجربه کنید. این علائم طبیعی هستند.
توصیههای بهبودی:
- داروهای ضد درد طبق تجویز مصرف شود.
- مصرف آب کافی و مکیدن یخ برای کاهش درد گلو.
- استراحت کافی، اجتناب از فعالیت سنگین تا ۲ هفته.
- پرهیز از دوش داغ یا غذای تند و اسیدی.
رژیم غذایی مناسب بعد از لوزهبرداری:
- غذاهای نرم و خنک مثل ماست، پوره سیبزمینی، بستنی، سوپ رقیق، پودینگ و اسموتی بهترین گزینه هستند. غذاهای سخت و تند باید تا زمان بهبودی کامل حذف شوند.
- در محل جراحی معمولاً لخته و دلمه تشکیل میشود که طی ۵ تا ۱۰ روز میافتند. در این زمان ممکن است کمی خونریزی خفیف ایجاد شود که طبیعی است.
خطرات احتمالی لوزهبرداری در بزرگسالان
این جراحی نسبتاً ایمن است اما ممکن است عوارضی مانند:
- عفونت (نادر)
- درد و کمآبی بدن
- مشکلات ناشی از بیهوشی
- خونریزی پس از عمل (حدود ۵٪ موارد، معمولاً ۱ تا ۴ هفته بعد)
- خونریزی شدید بعد از عمل اورژانسی محسوب میشود و باید فوراً به بیمارستان مراجعه کرد.
- چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟
- تب بالای ۳۹ درجه
- خونریزی روشن از دهان یا بینی
- مشکل در تنفس
- استفراغ خونی یا تهوع مداوم
- ضعف و سرگیجه ناشی از کمآبی بدن
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟
تماس فوری با پزشک در موارد زیر لازم است:
- تب بالای ۳۹ درجه
- کمآبی بدن (ادرار کم، ضعف و سرگیجه)
- تهوع یا استفراغ شدید بیش از ۱۲ ساعت
- خونریزی روشن یا مشکل در تنفس (نیاز به اورژانس دارد)
هزینه لوزهبرداری
هزینه این عمل در کشورهای مختلف و حتی شهرهای مختلف متفاوت است و به عواملی مانند نوع بیمه، دستمزد جراح، بیمارستان و عوارض احتمالی بستگی دارد. افراد فاقد بیمه میتوانند درباره طرحهای حمایتی یا تخفیفهای ویژه از بیمارستان یا پزشک خود سوال کنند.
جمعبندی
لوزهبرداری در بزرگسالان معمولاً برای درمان عفونتهای مزمن یا آپنه خواب انجام میشود. رعایت نکات پزشکی قبل و بعد از عمل، به کاهش خطر عوارض و سرعت بیشتر بهبودی کمک میکند.
❓ سوالات متداول (FAQ)
۱. آیا لوزهبرداری در بزرگسالان خطرناک است؟
خیر. این عمل نسبتاً ایمن است، اما مانند هر جراحی میتواند عوارضی مثل خونریزی یا درد داشته باشد.
۲. دوره نقاهت بعد از لوزهبرداری چقدر طول میکشد؟
معمولاً حدود ۲ هفته، ولی به شرایط بدن فرد بستگی دارد.
۳. بعد از عمل چه غذاهایی بهتر است بخوریم؟
غذاهای نرم و خنک مثل سوپ، ماست، بستنی و پوره سیبزمینی مناسب هستند.
۴. چه علائمی بعد از عمل نیاز به مراجعه فوری به پزشک دارند؟
خونریزی شدید، مشکل در تنفس، تب بالای ۳۹ درجه و استفراغ خونی.
انجام هر گونه درمان و نظارت بر بیماری بر عهده پزشک می باشد و رفتار بر اساس اطلاعات این محتوا مجاز نمی باشد لذا وب سایت مهندسی بهداشت محیط ایران هیچ گونه مسئولیتی در قبال هر گونه رفتار بر علیه بیماری های ذکر شده ، بر اساس اطلاعات این مقاله نخواهد داشت.
نظرات کاربران