خطای انسانی چیست ؟
سلام دوستان؛ خطای انسانی چیست؟ سوالی است که در این تایپک از زیر مجموعه بهداشت حرفه ای و HSE از وبسایت مهندسی بهداشت محیط ایران در قالب سه پاورپوینت آماده پاسخ داده خواهد شد. در ادامه مقدمه ای بسیار کوتاه و تعریفی در ارتباط با Human Error ارائه خواهیم داد و پس از اون در انتهای همین مطلب میتوانید پاورپوینت آماده رو جهت مطالعه بیشتر دانلود نمایید.
مقدمه
امروزه در بسياري از محيط هاي شغلي نظير صنايع هسته اي، نظامي و شيميايي بروز يك خطای انسانی مي تواند به يك فاجعه تبديل شود . به همين دليل شناسايي خطاهاي انساني بويژه در سيستم هاي حساس و پيچيده و پيش بيني راههاي کنترلي، امري ضروري و اجتناب ناپذير محسوب مي شود.
خودكارسازي و تكنولوژيهاي مدرن توانست از حضور فيزيكي كارگران در محيطهاي پر خطر بكاهد ولي نتوانست حضور انساني را كم رنگتر سازد. بدين صورت كه الزامات پست هاي كاري مدرن ايجاب نمود كه كنترل حجم زيادي از عمليات مختلف و گاها“ حساس و بحراني به عنصر انساني سپرده شود كه بروز يك اشتباه و خطای انسانیدر مراحل كاري مي تواند به وقوع حوادث بزرگي منجر گردد.
حوادث گوناگون در نقاط مختلف جهان شواهدي بر اين مدعاست كه از آن جمله مي توان به حادثه هسته اي چرنوبيل درسال ١٩٨٦ ، حادثه تري مايلند در سال ١٩٧٩ و حادثه انفجار در صنايع شيميايي فليگسبورگ در سال ١٩٧٤ نام برد .
نقش خطای انسانی در بروز حوادث
هرچند نقش خطاهاي انساني در بروز حوادث بسيار آشكار بوده و از طرف ديگر نتايج فاجعه بار ناشي از عدم بررسي خطاي انساني در هنگام محاسبه ريسك ،كاملا اثبات شده است، ولي متاسفانه در اغلب صنايع درهنگام ارزيابي پارامترهاي ايمنی به بررسي خطاهاي انساني پرداخته نمي شود . در ارزيابي احتمال خطرات،لازم است كليه خطاهاي انساني از فاز طراحي گرفته تا استرس و خستگي هاي ناشي از كاربرد روش هاي نامناسب مدنظر قرار گيرد
ويژگي عمومي سامانه هاي صنعتي بزرگ مانند صنايع نفت و پتروشيمي اين است که مقادير عظيمي از مواد بالقوه خطرناک در يک واحد متمرکز هستند و توسط چند اپراتور کنترل مي شود . حوادث در اين واحد ها نه فقط تهديدي براي تجهيزات و آن هايي که در داخل واحد مشغول به کار هستند، بلکه به جهت عواقب و اثرات آن بر نواحي مجاور و حتي کشور هاي همسايه از اهميت بالايي برخوردار است.
با توجه به اين امر که در صنعت نفت و پتروشيمي درايران و اکثر نقاط دنيا وظيفه حساس کنترل فرآيند به طورمداوم توسط اپراتورها و مسو ولان اتاق کنترل صورت مي گيرد اهميت و توجه هر چه بيشتر به موضوع خطاهاي انساني را مي طلبد .
مفهوم خطای انسانی:
تعاریف گوناگون ارایه شده است که به سه مورد اشاره می شود:
- یک تصمیم یا رفتار نامناسب که بتواند از اثر بخشی، ایمنی یا عملکرد سیستم بکاهد.
- رفتاری که از یک فرد سر می زند، ولی فرد قصد انجام آن را نداشته است و نیز از نظر مقررات یا یک مشاهده گر پسندیده و مطلوب نیست . یا اینکه آن رفتار موجب شود یک وظیفه یا یک سیستم به شکلی تبدیل شود که از حدود پذیرفته شده فراتر رود.
- مجموعه ای از اعمال انسانی که از هنجارها، حدود و استانداردهای از قبل تعریف شده، طبیعی و قابل قبول تخطی می نمایند.
ساندرز و مورای بیان می کنند که خطا یعنی اینکه کاری که انجام شده مطابق با قصد فرد و منطبق با مقررات موجود نبوده و از دید یک ناظر صحیح به نظر نرسد.
از نظر ریزین خطا کلمه ای است کلی برای نشان دادن تمامی اتفاقاتی که ترتیب برنامه ریزی ذهنی یا فعالیت های فیزیکی برای نیل به هدف مدنظر با شکست مواجهه شده باشد .
به عقیده راسموسن خطا ناشی از عدم تناسب انسان – ماشین یا انسان – وظیفه می باشد.
نظریه پردازان خطاهای انسانی
- هنریچ 88درصد حوادث ناشی از اعمال ناایمن ، 10 درصد ناشی از شرایط ناایمن و 2 درصد ناشی از عوامل ناشناخته می باشد.
- ریزین (1990) علت بیش از 90 درصد حوادث صنعتی را رفتار کارگران می داند.
- دیو 80 – 90 درصد حوادث را اشتباهات انسانی میداند
- بیلینگ علت وقوع 70-90 درصد حوادث را خطاهای انسانی میداند.
جمع بندی:
مقدمه ای بسیار کوتاه در ارتباط با خطاهای انسانی و نقش اون در بروز حوادث ذکر شد. اما اطلاعات کامل تر رو میتونید در 3 پاورپوینت آماده که برای شما جهت دانلود قرار دادیم دریافت کنید. سه پاورپوینت با 35 ، 36 و 25 اسلاید می باشد.
مطالب زیر را نیز حتما مطالعه کنید :
فایل پیوستی در قالب فایل فشرده زیپ شامل 3ه پاورپوینت با 35،36 و 25 اسلاید می باشد.



نظرات کاربران